“วัชระพล” ลุยกำจัด “ปลาหมอคางดำ” ไม่รอศาลฯ ชี้ขาดถึงที่สุด

“วัชระพล” ลุยกำจัด “ปลาหมอคางดำ” ไม่รอศาลฯ ชี้ขาดถึงที่สุด-ยกเป็นพันธกิจต่อประชาชน - ลั่น! เดินหน้าเข้มข้นไม่ต่ำกว่ามาตรฐานคำพิพากษาศาล

วันที่ 9 ก.ย.2569 นายวัชระพล ขาวขำ สส.อุดรธานี พรรคเพื่อไทย ในฐานะรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กล่าวถึงความกังวลของประชาชน ต่อปัญหาปลาหมอคางดำ ที่เกิดการระบาดตั้งแต่ปี 2563 ต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน โดยยืนยันว่า ตั้งแต่ตนเข้ามากำกับดูแลปัญหานี้ ก็ไม่เคยนิ่งนอนใจ และได้มีการดำเนินมาตรการเชิงรุกไปแล้ว 7 มาตรการ และจากกรณีที่ศาลปกครองกลางชั้นต้น มีคำพิพากษาในประเด็นปลาหมอคางดำว่า ให้กรมประมง ดำเนินการตามแผนที่ได้เคยกำหนดไว้แล้ว โดยให้กระทรวงเกษตรฯ ให้การสนับสนุน และให้ดำเนินการภายใน 180 วัน นับแต่คำพิพากษาถึงที่สุดนั้น ขอยืนยันว่า รัฐบาลตระหนักถึงความสำคัญของปัญหาปลาหมอคางดำ ที่ส่งผลกระทบต่อระบบนิเวศ ความหลากหลายทางชีวภาพ และกระทบต่อการประกอบอาชีพของประชาชนในพื้นที่ที่มีการแพร่ระบาด การควบคุมการระบาดของปลาหมอคางดำ จึงเป็นพันธกิจที่รัฐบาลได้ดำเนินการมาอย่างจริงจัง และต่อเนื่องกระทรวงฯ จะไม่รอผลคดีถึงที่สุด

นายวัชระพล ยังยืนยันว่า 7 มาตรการดังกล่าว ที่ได้ดำเนินการเชิงรุกไปแล้ว ประกอบด้วยการเร่งจับและกำจัดปลาหมอคางดำในแหล่งน้ำที่พบการระบาดโดยเร็วที่สุด, การปล่อยปลาผู้ล่าลงในแหล่งน้ำเพื่อช่วยล่าปลาหมอคางดำและจำกัดจำนวนปลาหมอคางดำให้อยู่ในพื้นที่ที่ควบคุมได้, การนำปลาหมอคางดำที่จับขึ้นมาได้ไปใช้ประโยชน์ในรูปแบบต่าง ๆ เช่น การแปรรูปทำปลาป่น หรือทำปุ๋ย เพื่อไม่ให้ทิ้งเสียเปล่า, การวางมาตรการเข้มงวดในการเฝ้าระวังพื้นที่เสี่ยงเพื่อป้องกันไม่ให้เกิดการแพร่กระจายไปยังแหล่งน้ำใหม่, การให้ความรู้และดึงเครือข่ายเกษตรกรในระดับชุมชนในพื้นที่เข้ามามีส่วนร่วมในการเฝ้าระวัง, การใช้นวัตกรรมและงานวิจัยด้วยการนำเทคโนโลยีมาช่วยจัดการ เช่น ระบบ Tracking เพื่อติดตามและป้องกันการลุกลาม รวมถึงการวิเคราะห์ DNA และการดำเนินการฟื้นฟูทรัพยากรและระบบนิเวศทางน้ำ หลังจากกำจัดปลาหมอคางดำในพื้นที่สำเร็จแล้ว

ส่วนที่ประชาชนก็อาจมีคำถามหากดำเนินการไปแล้ว เหตุใดยังไม่สามารถกำจัดได้สิ้นซากนั้น นายวัชระพล ชี้แจงว่า ปัจจุบันพบการระบาดเป็นวงกว้าง 21 จังหวัด และมีข้อจำกัดเรื่องงบประมาณ และบุคลากรที่มีอยู่เดิมไม่เพียงพอ โดยกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ได้ยื่นขอสนับสนุนงบกลางไป รวมถึงตนก็ได้หารือกับนายกรัฐมนตรีแล้ว และรัฐบาลจะยกระดับมาตรการกำจัด และควบคุมจำนวนปลาหมอคางดำให้ได้มากที่สุดและรวดเร็วที่สุด พร้อมทั้งจะนำมาตรการเดิมที่ได้ผล มาดำเนินต่ออย่างเข้มข้น และครอบคลุมพื้นที่ ทั้ง 21 จังหวัด ตลอดจนการเพิ่มมาตรการใหม่ ใช้เครื่องมือที่กฎหมายประมงฉบับใหม่อนุญาต รวมถึงวิธีการที่กรมประมงได้ทดลองและประเมินว่ามีประสิทธิภาพ และเนื่องจากพื้นที่แพร่ระบาดมีวงกว้าง รัฐบาลจึงต้องสร้างกลไกให้ชาวประมง ชุมชน และประชาชนในพื้นที่ เข้ามามีส่วนร่วมในการควบคุมและลดจำนวนอย่างจริงจังและต่อเนื่อง โดยจะตั้งกลไกเฉพาะกิจ คณะกรรมการพิเศษขึ้นมากำกับโดยเฉพาะโดยตรง ควบคู่กับคณะเคลื่อนที่เร็วในระดับจังหวัด หรือ Task Force ในระดับปฏิบัติการทุกจังหวัดที่พบการแพร่ระบาด เพื่อให้การดำเนินงานมีผู้รับผิดชอบชัดเจน สามารถประสานหลายหน่วยงานและลงพื้นที่ได้อย่างรวดเร็ว

ในส่วนของการเยียวยานั้น นายวัชระพล เปิดเผยว่า ตนได้ทำงานร่วมกับกระทรวงมหาดไทย เพื่อดำเนินการช่วยเหลือประชาชนที่ได้รับผลกระทบโดยเร็วที่สุด

พร้อมระบุด้วยว่า ปัญหาปลาหมอคางดำ ถือเป็นบทเรียนสำคัญที่ทุกภาคส่วน ทั้งรัฐและภาคเอกชน ต้องมีความเข้มงวดในความรับผิดชอบต่อระบบนิเวศของสัตว์น้ำ กรมประมง จะต้องเพิ่มความเข้มงวดในการอนุญาตการนำเข้า และการควบคุมสัตว์น้ำต่างถิ่น รวมถึงยกระดับระบบเฝ้าระวังบริเวณด่าน และกลไกกำกับดูแลที่เกี่ยวข้องเพื่อป้องกันไม่ให้เกิดปัญหาซ้ำในอนาคต

“Watcharaphol”组织在未等法院最终裁决的情况下采取行动根除“黑颏罗非鱼”，并将其视为对公众的使命，誓言将严格执行符合法院判决标准的执法行动。

2026年9月9日，乌隆他尼府国会议员、为泰党农业与合作社部副部长瓦查拉蓬·考坎先生就自2020年以来持续爆发的黑颏罗非鱼疫情向公众发表讲话。他强调，自负责监督该问题以来，他始终保持高度警惕，并已实施了七项积极措施。针对中央行政法院就黑颏罗非鱼问题作出的裁决——该裁决责令渔业厅在农业与合作社部的支持下，于最终判决生效后180天内执行此前制定的计划——他重申，政府充分认识到黑颏罗非鱼问题的重要性，以及其对生态系统、生物多样性和受影响地区人民生计的影响。控制黑颏罗非鱼疫情是政府一直认真负责且持续推进的工作，农业与合作社部不会等待最终判决。

瓦查拉蓬先生进一步确认，已实施的七项积极措施包括：尽快加快对受影响水源中黑颏罗非鱼的捕捞和清除；向水源中投放掠食性鱼类，以帮助控制黑颏罗非鱼，并将其数量限制在控制区域内；以各种方式利用捕获的黑颏罗非鱼，例如将其加工成鱼粉或肥料，以避免浪费；在高风险地区实施严格的监测措施，以防止扩散到新的水源；教育和动员社区层面的农民网络参与监测；利用技术创新和研究来辅助管理，例如使用追踪系统来监测和防止扩散，以及进行DNA分析；以及在成功根除该地区的黑颏罗非鱼后，恢复水生资源和生态系统。

针对公众对为何尽管持续努力仍未能彻底根除黑颏罗非鱼问题的担忧，瓦查拉蓬先生解释说，疫情已蔓延至21个省份，预算和人员配备有限。农业与合作社部已向中央政府申请拨款，瓦查拉蓬先生也已就此事与总理进行了讨论。政府将加大力度，尽快有效地根除和控制黑颏罗非鱼种群。现有有效措施将在所有21个省份得到强化和全面推广，同时还将引入新渔业法允许使用的渔具，以及经渔业部测试和评估有效的其他方法。鉴于疫情的广泛性，政府将建立机制，认真、持续地让受影响地区的渔民、社区和公众参与进来。政府将成立一个特别委员会来监督这项工作，并在每个疫情爆发的省份设立省级快速反应小组。这将确保明确的问责制、多个机构之间的有效协调以及迅速的现场部署。

关于救灾工作，瓦查拉蓬先生透露，他一直在与内政部合作，尽快向受灾民众提供援助。

报告还指出，黑颏罗非鱼问题凸显了一个重要教训，即政府和私营部门都必须更加严格地履行其对水生生态系统的责任。渔业部门必须加强进口许可证的审批和入侵物种的管控，并升级检查站的监测系统和相关监管机制，以防止此类问题再次发生。