“นิพนธ์” ขอบคุณบอร์ดมรดกโลก เห็นชอบส่งเอกสาร PA ดัน “สงขลาและชุมชนริมทะเลสาบ” สู่มรดกโลก

“นิพนธ์” ขอบคุณคณะกรรมการมรดกโลก เห็นชอบส่งเอกสารขอรับการประเมินขั้นต้น หรือ PA “สงขลาและชุมชนริมทะเลสาบ” ให้ก้าวไปสู่การเป็นมรดกโลก ย้ำผลักดันต่อเนื่องมาตั้งแต่ปี 2557

วันที่ 11 กันยายน 2569 นายนิพนธ์ บุญญามณี อดีตรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย และอดีตนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสงขลา กล่าวขอบคุณคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก ที่มีมติเห็นชอบร่างเอกสารเพื่อขอรับการประเมินขั้นต้น (Preliminary Assessment: PA) แหล่งมรดกทางวัฒนธรรม “สงขลาและชุมชนที่เกี่ยวเนื่องริมทะเลสาบสงขลา” พร้อมมอบหมายให้สำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเร่งจัดส่งเอกสารต่อศูนย์มรดกโลกให้ทันกำหนดวันที่ 15 กันยายน 2569

มติดังกล่าวเกิดขึ้นในการประชุมคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก ครั้งที่ 2/2569 เมื่อ 10 กันยายน 2569 โดยมี ดร.รวีวรรณ ภูริเดช ปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เป็นประธานการประชุมตามที่ได้รับมอบหมายจากนายทรงศักดิ์ ทองศรี รองนายกรัฐมนตรี และนายสุชาติ ชมกลิ่น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม พร้อมด้วยผู้แทนหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเข้าร่วมประชุม ณ ทำเนียบรัฐบาล และผ่านระบบประชุมทางไกล

นายนิพนธ์กล่าวว่า การเห็นชอบเอกสาร PA ถือเป็นอีกก้าวสำคัญของการนำคุณค่าทางประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม วิถีชีวิต และภูมิทัศน์รอบทะเลสาบสงขลาเข้าสู่กระบวนการพิจารณาในระดับนานาชาติ โดยขั้นตอนดังกล่าวจะเปิดโอกาสให้องค์กรที่ปรึกษาของคณะกรรมการมรดกโลกให้คำแนะนำในการจัดทำเอกสารเสนอขอขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกฉบับสมบูรณ์ หรือ Nomination Dossier ต่อไป

พื้นที่สงขลาและชุมชนที่เกี่ยวเนื่องริมทะเลสาบสงขลามีความโดดเด่นจากความสัมพันธ์ระหว่างเมือง ชุมชน และระบบนิเวศของทะเลสาบ ซึ่งหล่อหลอมเป็นวิถีชีวิต ประเพณี สถาปัตยกรรม และภูมิทัศน์วัฒนธรรมที่สืบทอดมายาวนาน อีกทั้งยังสะท้อนบทบาทของสงขลาในฐานะเมืองท่าและพื้นที่แลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมตามเส้นทางการค้าทางทะเล

“ต้องขอบคุณคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กระทรวงวัฒนธรรม ตลอดจนทุกหน่วยงานและทุกภาคส่วนที่ร่วมกันผลักดันเรื่องนี้มาอย่างต่อเนื่อง การส่งเอกสาร PA ไม่ได้มีความหมายเฉพาะต่อการอนุรักษ์เมืองเก่า แต่จะเป็นโอกาสสำคัญในการสร้างคุณค่าเพิ่มให้กับพื้นที่ ทั้งด้านการท่องเที่ยว เศรษฐกิจชุมชน และการส่งต่อมรดกของสงขลาให้คนรุ่นต่อไป” นายนิพนธ์กล่าว

นายนิพนธ์กล่าวเพิ่มเติมว่า การผลักดันสงขลาสู่มรดกโลกเป็นงานที่ได้ริเริ่มมาตั้งแต่ปี 2557 ในช่วงที่ตนดำรงตำแหน่งนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสงขลา โดยองค์การบริหารส่วนจังหวัดสงขลาได้จัดสรรงบประมาณเพื่อศึกษาและจัดทำแผนแม่บทการพัฒนาสงขลาสู่เมืองมรดกโลก ก่อนประสานความร่วมมือกับหน่วยงานภาครัฐ ภาควิชาการ ภาคประชาชน และชุมชนในพื้นที่มาอย่างต่อเนื่อง

“จากจุดเริ่มต้นเมื่อปี 2557 จนถึงวันนี้ เราเดินมาไกลอีกก้าวหนึ่งแล้ว แต่ภารกิจยังไม่สิ้นสุด ทุกฝ่ายต้องร่วมกันเดินหน้าจัดทำข้อมูลให้สมบูรณ์ ควบคู่กับการอนุรักษ์และพัฒนาเมืองอย่างสมดุล เพื่อให้สงขลาและชุมชนริมทะเลสาบสงขลาก้าวไปสู่การเป็นมรดกโลกได้อย่างสง่างามและยั่งยืน”

尼蓬感谢世界遗产委员会批准提交“宋卡和湖畔社区”的初步评估（PA）文件，使其能够朝着世界遗产的目标迈进。他强调，这项工作自2014年以来一直在持续进行。

2026年9月11日，前内政部副部长兼前宋卡府行政组织主席尼蓬·布尼亚马尼先生对世界遗产保护公约国家委员会批准“宋卡及宋卡湖周边社区”文化遗产地初步评估（PA）文件草案表示感谢。他还指示自然资源和环境政策规划办公室加快进度，确保在2026年9月15日截止日期前将该文件提交给世界遗产中心。

该决议于2026年9月10日举行的2026年世界遗产公约国家委员会第二次会议上获得通过。自然资源与环境部常务秘书拉维万·普里德博士主持了此次会议，会议由副总理颂萨·通西和自然资源与环境部长素察·宗克林委派。相关机构的代表也出席了在总理府举行的会议，并通过电话会议参加了会议。

尼蓬先生表示，保护区文件的批准是推动宋卡湖周边地区的历史、文化、生活方式和景观价值进入国际评审进程的又一重要步骤。这一步骤将使世界遗产委员会的咨询机构能够为准备完整的世界遗产申报文件提供指导。

宋卡地区及其周边环绕宋卡湖的社区，以城市、社区与湖泊生态系统之间的紧密联系而著称。这种联系塑造了代代相传的生活方式、传统、建筑和文化景观。此外，它也体现了宋卡作为港口城市和海上贸易路线文化交流中心的重要地位。

“我们必须感谢世界遗产公约国家委员会、自然资源与环境部、文化部以及所有持续推动这项工作的机构和部门。提交保护区申请文件不仅对古城的保护意义重大，而且对于在旅游业、社区经济以及将宋卡遗产传承给子孙后代方面为该地区创造附加值也至关重要，”尼蓬先生说道。

尼蓬先生进一步指出，推动宋卡列入世界遗产名录的项目始于2014年，当时他担任宋卡府行政组织主席。该组织拨款研究并制定了宋卡发展成为世界遗产城市的总体规划，并持续与政府机构、学术机构、公众和当地社区进行协调。

“从2014年启动至今，我们又向前迈进了一步，但使命尚未完成。各方必须共同努力，收集完整的数据，并平衡城市保护与发展，才能使宋卡和宋卡湖周边社区优雅而可持续地成为世界遗产。”