รัฐบาล จ่อปั้น “คิดเป็น–รู้เท่าทันสื่อ–ใช้ AI เป็น” หลัง PISA ไทยขยับขึ้น 5 อันดับ

รัฐบาลปลื้ม PISA ไทยขยับ 5 อันดับ คะแนนเด็กไทยดีขึ้นทั้ง 3 ด้าน ทั้งวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ และการอ่าน ขยับอันดับจาก 58 สู่ 53 เดินหน้าปั้น “คิดเป็น–รู้เท่าทันสื่อ–ใช้ AI เป็น” ตั้งแต่ระดับประถม

วันที่ 9 ก.ย. 2569 ร้อยเอกหญิง ภัทร์ดารัสมิ์ ทองสลวยกร รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า ผลการประเมินสมรรถนะนักเรียนมาตรฐานสากล หรือ PISA 2025 เป็นสัญญาณที่น่ายินดีสำหรับการศึกษาไทย หลังคะแนนเฉลี่ยของนักเรียนไทยเพิ่มขึ้นทั้ง 3 ด้าน เมื่อเทียบกับ PISA 2022 ได้แก่ วิทยาศาสตร์ 432 คะแนน เพิ่มขึ้น 23 คะแนน คณิตศาสตร์ 407 คะแนน เพิ่มขึ้น 13 คะแนน และการอ่าน 392 คะแนน เพิ่มขึ้น 13 คะแนน ส่งผลให้อันดับของประเทศไทยขยับจากอันดับ 58 ในปี 2022 มาเป็นอันดับ 53 ในปี 2025

ร้อยเอกหญิง ภัทร์ดารัสมิ์ กล่าวว่า สิ่งที่น่ายินดีไม่ใช่เพียงอันดับที่ขยับขึ้น แต่คือการที่คะแนนเพิ่มขึ้นทั้ง 3 ด้าน ซึ่งสะท้อนพัฒนาการของผู้เรียนในทักษะสำคัญ ทั้งการใช้เหตุผล การคิดวิเคราะห์ การทำความเข้าใจข้อมูล และการนำความรู้ไปประยุกต์ใช้ในสถานการณ์จริง

นอกจากนี้ ประเทศไทยยังเป็นหนึ่งใน 8 ประเทศและเขตเศรษฐกิจ ที่คะแนนเฉลี่ยทั้ง 3 ด้านเพิ่มขึ้นจาก PISA 2022 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ สะท้อนถึงพัฒนาการที่เกิดขึ้นอย่างชัดเจนในรอบการประเมินครั้งนี้

สำหรับผลการประเมินในปี 2025 ยังพบว่า สัดส่วนนักเรียนไทยที่มีสมรรถนะตั้งแต่ระดับพื้นฐานขึ้นไปเพิ่มขึ้นจากปี 2022 ทั้งวิทยาศาสตร์ 12% คณิตศาสตร์ 9% และการอ่าน 6% สะท้อนว่าการพัฒนาคะแนนไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะในภาพรวม แต่มีนักเรียนจำนวนมากขึ้นที่ก้าวขึ้นสู่ระดับทักษะพื้นฐานที่สามารถนำความรู้ไปใช้ในชีวิตจริงได้

“ผลที่เกิดขึ้นเป็นผลจากความร่วมมือของทุกภาคส่วน ทั้งครู ผู้บริหารสถานศึกษา นักเรียน ผู้ปกครอง และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ที่ร่วมกันพัฒนาการศึกษาไทยมาอย่างต่อเนื่อง รัฐบาลขอขอบคุณทุกภาคส่วนที่มีส่วนร่วมในการสร้างพัฒนาการครั้งนี้ และจะนำผลที่ได้ไปต่อยอดให้เกิดประโยชน์กับผู้เรียนอย่างเป็นรูปธรรม” ร้อยเอกหญิง ภัทร์ดารัสมิ์ กล่าว

รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี กล่าวว่า PISA จึงไม่ควรถูกมองเป็นเพียงการจัดอันดับ แต่เป็นข้อมูลสำคัญสำหรับกำหนดทิศทางการพัฒนาการศึกษา เพราะการประเมินมุ่งวัดความสามารถของนักเรียนในการนำความรู้ไปใช้ในสถานการณ์จริง รัฐบาลจึงเตรียมนำข้อมูล PISA ไปวิเคราะห์ทั้งในระดับประเทศ พื้นที่ สถานศึกษา และกลุ่มผู้เรียน เพื่อให้การพัฒนาการเรียนรู้ตอบโจทย์เด็กแต่ละกลุ่มได้ตรงจุด

ขณะเดียวกัน PISA 2025 ยังประเมิน การเรียนรู้ในโลกดิจิทัล โดยประเทศไทยมีคะแนนด้านการแก้ปัญหาเชิงคำนวณ 476 คะแนน สะท้อนความสำคัญของการพัฒนาทักษะการคิดและแก้ปัญหาในโลกดิจิทัลควบคู่ไปกับทักษะพื้นฐานด้านการอ่าน คณิตศาสตร์ และวิทยาศาสตร์

สำหรับก้าวต่อไป กระทรวงศึกษาธิการเตรียมยกระดับ กรอบการเรียนรู้ด้าน AI (AI Framework) สำหรับทั้งผู้เรียนและผู้สอน โดยมีกำหนดแล้วเสร็จภายในปีนี้ พร้อมวางรากฐานทักษะ “รู้เท่าทันสื่อและ AI” ตั้งแต่ระดับประถมศึกษา เพื่อให้เด็กสามารถแยกแยะข้อมูล ประเมินความน่าเชื่อถือของข้อมูล และใช้ AI ได้อย่างเหมาะสม มีวิจารณญาณ และมีความรับผิดชอบ โดยจะบูรณาการทักษะเหล่านี้เข้ากับการเรียนรู้ในวิชาต่าง ๆ ไม่จำกัดอยู่เฉพาะวิชาเทคโนโลยี

ทั้งนี้ PISA 2029 จะเพิ่มการประเมินด้าน Media and AI Literacy ซึ่งให้ความสำคัญกับความสามารถในการแยกแยะข้อมูลจริงและข้อมูลที่ไม่ถูกต้อง รวมถึงการใช้ AI อย่างมีวิจารณญาณและมีความรับผิดชอบ ทำให้การเตรียมความพร้อมด้านดังกล่าวเป็นทักษะที่ควรเริ่มวางรากฐานตั้งแต่วันนี้

“คะแนน PISA ที่ดีขึ้นคือกำลังใจสำคัญ แต่ก้าวต่อไปคือการทำให้พัฒนาการนี้เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง และส่งต่อไปถึงเด็กไทยทุกคน เป้าหมายของเราจึงไม่ใช่เพียงการขยับอันดับ แต่คือการสร้างเด็กที่ คิดเป็น แก้ปัญหาเป็น รู้เท่าทันสื่อ และใช้ AI เป็น เพื่อให้พร้อมกับโลกที่กำลังเปลี่ยนแปลง” รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี กล่าว

สำหรับการประเมิน PISA 2025 ประเทศไทยมีนักเรียนกลุ่มตัวอย่าง 8,547 คน จาก 273 สถานศึกษา ครอบคลุมระบบการศึกษาหลายรูปแบบ

泰国政府欣喜地看到，泰国在PISA排名中提升了5位，科学、数学和阅读三个领域的得分均有所提高，排名从第58位上升至第53位。政府正积极推进一项计划，旨在从小学阶段开始培养学生的批判性思维、媒体素养和人工智能技能。

2025年9月9日，泰国总理府副发言人帕塔达拉斯米·通斯鲁伊科恩中校透露，2025年国际学生评估项目（PISA）的评估结果对泰国教育而言是一个令人欣喜的迹象。与2022年PISA评估相比，泰国学生在三个领域（科学、数学和阅读）的平均分均有所提高：科学432分，提高23分；数学407分，提高13分；阅读392分，提高13分。这使得泰国的排名从2022年的第58位上升至2025年的第53位。

帕塔达拉斯米上尉表示，令人欣慰的不仅是排名的提高，还有所有三个领域的分数的提高，这反映了学生在关键技能方面的进步：推理能力、分析思维能力、理解信息的能力以及在现实情境中应用知识的能力。

此外，泰国是八个国家和经济体之一，其在所有三个领域的平均得分均比 PISA 2022 有了显著提高，这反映出在本评估周期中取得了明显的进步。

2025年的评估结果还显示，达到或超过基础水平的泰国学生比例较2022年有所提高，其中科学提高12%，数学提高9%，阅读提高6%。这表明，分数的提高不仅仅是整体水平的提升，而是更多学生达到了能够将知识应用于实际生活的基本技能水平。

“这些成果是包括教师、学校管理人员、学生、家长和相关机构在内的所有部门通力合作的成果，他们持续共同努力发展泰国教育。政府感谢所有为这一发展做出贡献的部门，并将以此成果为基础，切实造福学生，”帕塔达拉斯米上尉说道。

首相办公室副发言人表示，PISA不应仅仅被视为一个排名系统，而应被视为决定教育发展方向的关键数据。由于该评估旨在衡量学生在现实情境中运用知识的能力，政府正准备在国家、地区、学校和学生群体层面分析PISA数据，以确保学习发展能够满足每个学生群体的具体需求。

与此同时，PISA 2025 还评估了学生在数字世界中的学习情况，泰国在计算问题解决能力方面获得了 476 分。这反映出，在培养阅读、数学和科学等基础技能的同时，发展学生在数字世界中的批判性思维和问题解决能力也至关重要。

下一步，教育部正准备升级面向学生和教师的人工智能框架，预计将于今年完成。这将从小学阶段开始奠定“媒体与人工智能素养”的基础，使儿童能够区分信息、评估其可信度，并恰当、批判性地、负责任地使用人工智能。这些技能将融入到各个学科的课程中，而不仅仅局限于技术学科。

PISA 2029 将新增媒体与人工智能素养评估，重点考察学生辨别真假信息的能力，以及批判性和负责任地使用人工智能的能力。因此，培养这些技能应该从今天开始。

“PISA成绩的提升令人鼓舞，但下一步是确保这一进步能够持续下去，并惠及所有泰国儿童。因此，我们的目标不仅是提高排名，更是要培养能够批判性思考、解决问题、具备媒体素养并能运用人工智能的儿童，使他们能够适应不断变化的世界。”总理副发言人表示。

在 PISA 2025 评估中，泰国抽取了来自 273 所学校的 8,547 名学生作为样本，涵盖了各种教育体系。