เรือ “นางเอก” วิถีคนลุ่มแม่น้ำ พาหนะกู้ชีพ “อุทกภัยใหญ่”

เมื่อเส้นทางถนนถูกตัดขาด จากปัญหาน้ำท่วมสูง อุทกภัยใหญ่ และรถยนต์และรถเล็กทุกชนิด ไม่สามารถเข้าถึงพื้นที่ได้ หากระดับน้ำลึกเกินกว่ายานพาหนะอื่น ๆจะเข้าถึงตัว ในชุมชนเมืองคงมีเพียง เจ๊ตสกี เรือพลาสติก เรือกู้ภัยของเจ้าหน้าที่เท่านั้น แต่สำหรับวิถีคนริมฝั่งแม่น้ำ เรือ ยังคงเป็นเพื่อนคู่คิดที่พาไปถึงจุดหมายปลายทาง

แค่เพียงมีเรือจอดอยู่ที่ท่าน้ำ ในคลอง หรือใต้ถุนบ้าน ไม่ว่าจะเป็น เรือมาด เรือบ๊วย เรือสำปั้น เรือสองตอน เรือเครื่อง ฯลฯอื่น ๆอีกมากมายที่ใช้ในชีวิตประจำวันแล้ว ทุกครั้งเมื่อเกิดน้ำท่วมสูง เจออุทกภัยหนัก ก็สามารถใช้เคลื่อนย้ายคนในบ้าน สัตว์เลี้ยง และช่วยเหลือเพื่อนบ้าน และใช้เป็นพาหนะสัญจรเอาชีวิตรอดได้อย่างปลอดภัย

สำหรับวิถีคนริมน้ำกับเรือเครื่อง เรือพาย ถือเป็นเรื่องปกติของ “คนแม่น้ำ” หรือ “ลูกแม่น้ำ” ที่ส่วนใหญ่จะไหว้น้ำเป็น พายเรือ ขับเรือ และคัดท้ายเรือได้ ไม่ว่าน้ำจะวน น้ำจะตัดแค่ไหน หากพายเรือเป็น ข้อมือแข็งดี การพายเรือข้ามแม่น้ำ ข้ามคลอง จากฝั่งหนึ่งมายังอีกฝั่งหนึ่ง ไม่ใช่เรื่องยาก แต่การหาเรือมาใช้งานกลับยากยิ่งกว่า

เรือ “นางเอก” วิถีคนลุ่มแม่น้ำ พาหนะกู้ชีพ “อุทกภัยใหญ่”

ด้วยปัจจุบัน ช่างต่อเรือ หายากมาก คนรุ่นก่อนๆที่เป็นช่างต่อเรือต่างล้มหายตายจากไป และไม่มีผู้สืบสานต่อ เนื่องจากการต่อเรือเป็นงานยาก โดยเฉพาะการหาไม้เนื้อแข็ง เพื่อนำมาทำลำเรือและคานเรือ ในอดีตเรือ คือ พาหนะหลักที่สําคัญต่อวิถีชีวิตพื้นบ้าน แต่หลังจากมีการสร้างถนนเข้าสู่ชุมชน ชาวบ้านใช้รถแทนเรือ เนื่องจากมีความสะดวกและรวดเร็วกว่า จึงทำให้หลายบ้านเลิกใช้เรือ

ลุงหนู อดีตคนขับเรือลุ่มน้ำบางปะกง เล่าว่า สมัยก่อนต่อเรือลำหนึ่งจะต้องใช้เงินถึง 8-9 หมื่นบาท เมื่อ 20 ปีก่อนที่ว่า แพงมาก แต่ก็ต้องต่อเพราะมีอาชีพขับเรือรับจ้างโดยช่วงเช้าต้องนำเรือไปรับ-ส่งนักเรียน ครู และคนทำงาน ข้ามฟากไปขึ้นรถสองแถวเพื่อเดินทางไปโรงเรียนในตัวอำเภอ

“ส่วนช่วงวันหยุด ถ้าบ้านไหนไมมีเรือก็จะตะโกนเรียกเรือข้ามฟากให้ไปรับหรือส่ง แต่ส่วนใหญ่บ้านชายแม่น้ำสมัยก่อนจะมีเรือผูกอยู่ในคลอง หรือตามท่าน้ำเกือบทุกหลังคาเรือน แต่หลังจากมีสะพานข้ามแม่น้ำ มีรถวิ่ง เรือก็ไม่ได้รับความนิยมอีกเลย คงมีเพียงบางบ้านที่ยังต้องใช้เรืออยู่” อดีตคนขับเรือกล่าว

ขณะที่ นพ ลูกแม่น้ำปราจีนบุรี บอกว่า สำหรับคนที่อาศัยอยู่ตามริมแม้น้ำและลำคลอง เรือยังเป็นพาหนะที่จำเป็น ใช้ขนสินค้า มะพร้าว หมาก พลู ที่อยู่ในสวนหรือท้องร่องออกไปขายได้ โดยยกขึ้นใส่ท้ายรถปิกอัพ ช่วงน้ำท่วมทุกคนจะเห็นประโยชน์ของเรือว่ามีมากเพียงใด ไม่ว่าจะเป็นเรือลำไหนที่ชาวบ้านใช้อยู่เป็น ทุกลำมีแม่ย่านางเรือใช่ไหม ก็คือ นางเอก ของทุกลุ่มแม่น้ำ ยามเจ็บไข้ได้ป่วย รื่นเริงบันเทิงใจ หรือทุกข์มากน้อยแค่ไหน วิถีคนไทยก็ยังจำเป็นต้องใช้เรือ

“ในแม่น้ำก็มีเรือสองตอน เรือเครื่อง เรือมาด ที่เขาใช้ๆ กันอยู่ เมื่อก่อนวัดที่อยู่ริมแม่น้ำ เวลาพระบิณฑบาตตอนเช้าๆ พระจะพายเรือบด ออกมา จอดตามท่าหน้าบ้านให้คนเฒ่าคนแก่ใส่บาตร แต่ปัจจุบันค่อยไม่มีแล้ว หากยาก น้ำท่วมเราจะเห็นเรือบ่อย บ้านนอกเราก็จะมีเรือแบบนี้ ในกรุงเทพเขาก็มีเรือไฟเบอร์ เรือพลาสติก ก็ช่วยได้เยอะเวลาเดือดร้อน”

น้ำท่วม ไม่ได้เห็นแต่ภาพคนอพยพหนีน้ำ ทุกข์ยากจากความเดือดร้อนที่เกิดขึ้น แต่ยังเห็น “เรือ” นางเอกตลอดกาลอยู่ในทุกลุ่มน้ำตามวิถีไทย

ม.รามคำแหงเร่งฟื้นฟูหลังน้ำท่วม เสียหายกว่า 200 ล้าน หนักสุดในรอบ 4 ทศวรรษ

"อนุทิน" สั่งรับมือฝนใต้-กำชับ "ศูนย์พักพิง" ต้องพร้อมทุกอย่าง-ไม่ใช่แค่ที่ซุกหัวนอน

หมายเหตุ : ธวัชชัย เข็มกำเนิด อดีตช่างภาพหนังสือพิมพ์บางกอกโพสต์ เอื้อเฟื้อภาพ

ข่าวน้ำท่วมเมืองแปดริ้ว

ข่าวน้ำท่วมเมืองปราจีน

ข่าวน้ำท่วมล่าสุดวันนี้

当洪水或严重洪灾导致道路中断，所有车辆，包括小型汽车，都无法进入时（如果水位过深），城市社区里只有水上摩托艇、塑料船和救援船可供使用。但对于居住在河岸边的人们来说，船只仍然是他们出行必不可少的伙伴。

只需在码头、运河或房屋下方停泊一艘船——无论是传统船只、小船、舢板、两节船、机动船，还是日常生活中使用的各种船只——就能在严重洪灾期间随时提供疏散家人和宠物、帮助邻居以及确保安全运输以求生存的手段。

对于居住在河边的人们来说，机动船和划艇是司空见惯的。大多数“河边居民”或“河边之子”都会游泳、划船、驾驶和掌舵，无论水流多么湍急或波涛汹涌。如果他们划船技术娴熟，手腕有力，从河岸一端渡到另一端并不难。然而，找到一艘船却难得多。

“Nang Ek”船：是沿河居民的生活方式，也是“大洪水”期间的救援工具。

如今，造船工匠已十分罕见。许多老一辈的造船工匠已经去世，没有后人能够继承这门手艺。造船本身就十分困难，尤其难以找到建造船体和横梁所需的硬木。过去，船只曾是农村居民的主要交通工具。然而，随着公路的修建，村民们开始使用汽车，因为汽车更加便捷快速，导致许多家庭不再使用船只。

曾在邦巴功河上当过船夫的努叔回忆说，以前造一艘船要花8万到9万泰铢。这在20年前可是一笔巨款，但他们不得不造船，因为他们的工作就是开船载客。每天早上，他们会载着学生、老师和工人过河，然后到河对岸搭乘小巴去区里的学校。

“节假日的时候，如果哪家没有船，他们就会招手叫渡船来接送。以前，河边的大多数房子都在运河里或码头上停泊着船。但是，自从桥建起来，汽车开始通行之后，船就不那么受欢迎了。现在只有少数几户人家还需要用船了。”一位前船夫说道。

来自巴真府的诺普医生解释说，对于居住在河流和运河沿岸的人们来说，船只仍然是必不可少的交通工具。他们用船只将椰子、槟榔和槟榔叶等货物从果园或沟渠运到皮卡车上出售。洪水来临时，每个人都能感受到船只的重要性。无论村民们使用哪种船只，每艘船都有一个守护神，她是每个流域的英雄。无论是在疾病、喜悦还是困境中，船只始终是泰国人生活中不可或缺的一部分。

“河里有各种各样的船：机动船、平底船，还有常见的传统船只。过去，沿河的寺庙会用这些船化缘；僧侣们会划船到各家各户门前的码头，让老人们布施。但现在这种情况很少见了。我们只有在洪水泛滥的时候才能看到船。在农村地区，我们能看到这些船。在曼谷，他们有玻璃钢和塑料船，这些船在困难时期非常有用。”

洪水不仅让人联想到人们撤离和遭受苦难的画面；我们还会看到“船”，这些永恒的英雄驰骋在每条水道上，是泰国文化的标志。

兰甘亨大学正在加快洪灾后的恢复工作，此次洪灾造成了超过 2 亿泰铢的损失，是四十年来最严重的洪灾。

阿努廷下令做好南部地区应对暴雨的准备，强调避难所必须做好充分准备，而不仅仅是提供睡觉的地方。

注：图片由《曼谷邮报》前摄影师 Thawatchai Khemkamnerd 提供。

关于北柳府洪灾的新闻。

巴真府洪灾新闻。

今日最新洪灾消息。